- Project Runeberg -  Norsk maallæra eller grammatik i landsmaalet /
29

(1905) [MARC] Author: Marius Hægstad - Tema: Textbooks for schools
Table of Contents / Innehåll | << Previous | Next >>
  Project Runeberg | Like | Catalog | Recent Changes | Donate | Comments? |   

Full resolution (JPEG) - On this page / på denna sida - Ordlæra - Gjerningsordi eller hendingsordi

scanned image

<< prev. page << föreg. sida <<     >> nästa sida >> next page >>


Below is the raw OCR text from the above scanned image. Do you see an error? Proofread the page now!
Här nedan syns maskintolkade texten från faksimilbilden ovan. Ser du något fel? Korrekturläs sidan nu!

This page has been proofread at least once. (diff) (history)
Denna sida har korrekturlästs minst en gång. (skillnad) (historik)

tidsformer, som i ymse langframande maal hev sjølvstøde
former; perfektum vert umskrive med (eg) hev,
pluskvamperfektum med (eg) hadde. § 85 merkn.


§ 83. Gjerningsordi hev baade i notid og
fortid berre ei talform, som me brukar baade naar
subjektet er eintal og naar det er fleirtal: eg skriv,
me skriv
; eg skreiv, me skreiv.

Merkn. I sume bygder brukar dei enno tvo talformer:
eg tek, men me taka; han skreiv, men me skrivo (Hallingdal).
Ogso i mange bøker hev denne skilnaden vore gjort, mest i
notid.


§ 84. Me kann segja ut gjerningsordet paa
ymislege maatar:

1. me kann fortelja endefram at eitkvart hender:
eg hjem no. Han sat og arbeidde. Denne
utsegjingsmaaten kallar me forteljemaate (indikativ).

2. me kann ynskja at eitkvart kender: Gud
hjelpe oss. Aa, um eg finge det.
Denne maaten
kallar me ynskjemaaten (optativ, konjunktiv).

3. me kann bjoda at eitkvart vert gjort:
skriv! Statt! Spring! Gange fram, gutar! Denne
maaten kallar me bjodemaate (imperativ).

Merkn. I bjodemaaten kann me skilja millom eintal
og fleirtal: spring no, gut! Springe no, gutar!


4. me kann berre nemna gjerningi, some ikkje
bind henne til noko subjekt: aa køyra, leika.
Denne maaten kallar me nemnemaaten (infinitiv).

Merkn. Etter desse ordi vert oftast aa utelate:
bella (eg beller (toler) ikkje gjera det); byrja; herda
(eg herder (toler) ikkje høyra paa det); kunna; lata; laast (han
læst vera framand
); ljota; du lyt reisa; lysta; maa; nennast

<< prev. page << föreg. sida <<     >> nästa sida >> next page >>


Project Runeberg, Sat Nov 21 02:07:40 2020 (aronsson) (diff) (history) (download) << Previous Next >>
http://runeberg.org/norskmaall/0031.html

Valid HTML 4.0! All our files are DRM-free