Full resolution (JPEG) - On this page / på denna sida - Sidor ...
<< prev. page << föreg. sida << >> nästa sida >> next page >>
Below is the raw OCR text
from the above scanned image.
Do you see an error? Proofread the page now!
Här nedan syns maskintolkade texten från faksimilbilden ovan.
Ser du något fel? Korrekturläs sidan nu!
This page has never been proofread. / Denna sida har aldrig korrekturlästs.
( —«—··« ——.—s-.—s——-——. N. —-
——«———
paa Friing.
s 15de Mai 1880.
Fedraheiitien·
Det gjeng av seg sjolv, det, skal du sjaa.« Garn-
len skok paa Hovudet. ,,Eg doyr ikkje rolegt, syrr
eg ser deg vcel gift,« sagde han. ,,Vcel hev du
komet deg utrulegtiseinare Tid; men ingen er still-
vaksen, syrr han er gift.« —— No smilte Lars lognt
som i gamle Dagar. ,,Eg er meir fullvaksen eg
enn Per streplassemä« sagde han, og dermed
gjekk han.
Gamlen saag stivt etter honom. Kor sekk
han slike Svar ifraa? Detvarsannt: Per Dyre-
plassen foor bygdemilloin og spilad og drakk og
opdelagde seg, endaa han hadde slik ei sramifraa
Kjering som Brit. Den vesle Garden sin, som
gamle OlasOvreplassen hadde arbeidt»upp sraa
Plass til Gard, var det visst ikkje meir enn so
vidt han hekk med. ,,Naaja! kann Guten greida
det aaleine, so —!" Sidan hoyrde ikkje Lars meir
um Giftingi·
«Fem Aar etter ksyrde Lars Flug Faer sin
aat Jordi. Den Dagen var han overlag aaloorleg.
Dei troystad honom og sagde: ,,Faer din var
gamall no; hans Tid var væl komi. Han hadde
gjort sitt, og du klarar deg sjplv no. Ein fcer tru,
at Vaarherre hev gjort alt til det beste! —««
,,Hm — ja, detvar no so detdaa,« sagde Lars stillt»
Men at Lars klarad seg sjolv, det var visst«
Det ,,gjekk av seg sjolv« der uppe paa Fliig:
Lars hadde Augo med seg all Stad, og Ingen
gaadde til det. Det var dei no og, som spurde,
um han ikkje snart skulde ut paa Friing; men dei
lo ikkje no. Og Lars lo ikkje helder. Men han
svarad som i gamle Daggr, og han kom aldri ut
Endaa er det sagt, at fleire gilde
Gardgjentur sat og ventad sterktpaa Lars Flag· —
111.
Det er hellest ikkje stort aa melda um denne
Maanen.
Han hadde ikkje lite aa segja i Bygdi, men
han vart aldri flik ein Bygdekonge som Faer hans.
Baade brydde han seg mindre um det, og dess-
utan kom det nye Ting upp millom Folk, som Ein
ikkje·— so lett kunde avgjeramed aa segja ,,Hm!«
Det er berre ei liti Soga etter Lars Flug fraa
hans Manndoms Tid, og den skal eg her fortelja.
— Det var ein Dag, at det var Auktion
paa Øvreplassen. Per Spilemann var Fant. Han
f.-
hadde spilat og samlat og bytt Øykjer so lengje,
til dess han var ferdug med alt, og Brit strcevad
nok det ho kunde, men ho var ikkje meir enn eit
Kvinnsolk, so det vilde ikkje bera til. Garden
maatte seljast.
Per sjolv gjekk der heim i Garden som druk-
ken, brydde seg um ingenting. Men Brit kokad
Kasse til Lensmannen og greet« Tvo Gjentungar
drog seg rædde fraa Kraa til Kraa, stod med Fing-
rarne i Munnen og glodde.
Faae Folk kom. Det var ikkje mange, som
vilde kaupa Øvreplassen.
Men det var tvo, som nok tenkte paa det.
Det eine var ein Lauskar, som hadde drivet med
Nautehandel, og som dei sagde haddeiPengar;
no vilde han slaa seg til Ro, gista seg og hava
slik ein liten lettbrukt Gard til aa stella med.
Den andre var Hans Bakken, andre Son hans
Thore Vaklen; han skulde og gifta seg og kunde
ikkje liggja heime; syr honom maatte denne Gar-
den vera sælande god aa saa i. Dei fleste trudde,
at han kom,til aa kaupa Garden. Baade hadde
han Raad til det, for han fekk Pengar med Kona,
og ein Gard maatte han hava kor som var.
Med det same Auktionen tok til, kom Lars
Flug ruslande upp til Øvreplassen. Han hadde
og Moro av aa hoyra, kven som skulde verta
Eigar ao Gardeti·
Det gjekk smaatt
Kjoparariie var rædde kvarandre og vilde ikkje eggja
kvarandre app. «
Som dei stod og baud paa millom 300 og
350 Dalar, sette Lars Flugiog baud 400. Daa
kvakk dei tvo andre, so dei tagnad ei heil Stund.
Og heile Aalmugen stod som klumsad. Kvat vilde
Lars med Øvreplassenl — Jkkje var han den
Mannen, som brydde seg um aa hava meir enn
han hadde, og ikkje laag Øvreplassen slik til, at
Lars kunde gjera seg Garden nokot til Gagns
helder· ,,Fire hundrad —?« ropad Lensmannen.
Per stod attum alle hine og glaapad, Brit sat
inni Kottet og gloymde Graaten. ,,Fire hun-
drad ——? Siste Gong —?" —— daa kvesste Hans
Bakken i: ,,Femti til!« Men den andre Karen,
TaraldsNes, han vart og arg: »Tjuge til!«
sagde han. »Fem hundrad,« sagde Lars Flug.
Det vart reint stillt, Folk stod og glaapad. »Femti
med Auktionen, dei tvo.
— —- s
1
siste Gangen, dei prydde Porten paa denne Maa-
ten; daa var det sullt av Glaamarar, og Folk
gjorde seg ei Jnntekt av aa laana ut Kikarar til
ein Halvpens Titten. Det var ei gomol Skikk
med denne Porten, som er merkeleg Naar Kon-
gen (Dronningi) vilde draga inn i»Citt), vart
Temple Bkus stengd, aldri elles. Men detvar
sjeldan, Kongen kom til City, mest berre, naar han
skulde takka syr ein stor Siger i St. Pauls Dom-
kyrkja, elder opna ei offentleg Bygning, som Bor-
sen. Gin kongeleg Herold bles daa i ein Trompet
framanfyr Porten, og ein annan Herold kakkad paa,
og so vart det Tinging ei Stund, og daa gjekk
Portarne Upp, og vvste Borgarmeistaren i City,
Lord-Mayoren, flidde Kongeti Citys Sverd, og der-
med slidde Kongen det naadigt -att til Borgarmei-
staren. Denne Seremonien er vonleg eit Uttrykk
fyr Engelsmannens personlege Rett imot Kongen
og heng ihop med det engelske Ordtoket: my house
is my costJe, mitt Hus er miBorg. Jngen,inkje
Kongen dessmeir, kann ganga inn i Huset til ein
Privatmann mot hans Vilje. Politiet sær inkje
Lov til aa trengja seg inn i eit Privathus, min-
dre han hoyrer dei strik: »Mord« elder Hjelp.«
« t-
Politiet kann inkje trengja seg inn med Magt og
halda »Husundersøgelse«, jamvcel i ei Fillehytta
paa Landet, mindre det hev Ordre fraa Jnnan-
riks-Ministeren. Skal ein Fut panta syr Skattar
elder Gjeld, og Skuldmannen inkje let upp Deri,
lyt Futen ,,l)eleire« Huset, og kann sitja og venta
i fleire Dagar. Skuldmannen hev Lov til aa heisa
Matvarur i ei Korg upp til seg, so det er Uraad
aa svelta han ut. Futen hev Rett til aa riva
Taket av Huset og ganga inn den Vegen, men
daa spyrst det, kven som hev beste Nevarne, han
elder Skiildmannen. Tidt hender det, at Futen
klæder seg ut som Mjolkekona elder nokot annat
og kakkar«paa. Naar so Gjenta let Upp- legg
Futen Handi paa Veiteskida og segjer: ,,.J Ram-
net til·Dronningi·« Daa er han Herre i Huset.
Soleids var det med TemplesBak. Men denne
Porten var nokot trong og meinkad Ferdsli for
mykje, og i 1878 tok dei heile Porten ned; men
dei sette Nommer paa alle Steinarne og gjoymer
dei godt, for det er Meiningi aa setja han upp
paa eit annat Stelle, der det er betre Rom.
Kann me segja: ,,Ligesaa hos. os ?«
til!« skreik Hans; han tok til aa sveitta. ,,Takk
for meg,« murrad Tarald Nes· »Seks· hundrad,«
sagde Lars Flitg· Daa snudde Hans Bakken seg,
reint kvit i Andlitet, og raadlagde med Versar
sin, Paal Berge. »Nyttar inkje,« sagde denne;
,,det er greidt, at Lars vil oss vondt.« Hans
trampad i Golvet: ,,Kven F —— kann tevla med
galne Folk?« sagde han; ,,men lat dei agta
seg —t« Baade Hans Bakken og Versar hans
gjekk-. Daa fall Hamaren· Lars aatte Øvreplassen.
Jngen forstod, kor det bar til, at Lars vilde
leggja seg ut med Bakkesolket, og dei totte at
dette ikkje var likt Lars Flug. Men Lars sagde
ingenting· »Aa snakk, det er ikkje verre i det,-’
sagde han. «
Men daa dei hine var gjengne, tok Lars
Lensmannm og tvo Mann etter og so sagde han
til Per Øvreplassen: ,,Du er ein Skarv og ein
Storskarv,« sagde han, ,,som ser fram slik som du
hev faret, og nydelegg Garden din baade fyr deg
sjolv og fyr dei, som minst hadde sortent aa koma
paa berran Botnz men no eig eg Garden, og no
skal du saa sitja her i Fred til din doyande Dag,
dersom du ser aat som Folk, og kastar baade Fela
og Flaska og tek til aa arbeida. Og Garden gjev
eg til Kona di sritt, og ho skal eiga Garden, for
ho sortener Garden, og Borni hennar skal au eiga
Garden etter henne, men dersom du held paa med
det same Fantestellet som syrr, so· skal du faa med
Lars Flug aa gjerat Hvyrer du det?« — Det
var den lengste Talen, Lars Flug heldt i alle sine
Dagar, og daa var han so raud som Blod i Augo,
sagde dei som hoyrde paa det. Daa Bygdesolket
fekk vita kvat Lars Flug hadde gjort, vart det eit
aalmennt Ord, at betre Mann fanst ikkje i Bygdi.
Men . . . dei laut likevcel hugsa det no, at Lars
Flug i sin Ungdom hadde voret ein Tulling —
Det var væl ei tolv trettan» Aar etter· Lars
Flug vart braadsjnk, og det var greidt fyr alle,
at han var seig Maan.
Daa han kjende, at det leid til Enden, sende
han Bad paa BritØvreplassen· ,,Det er nokot
um Gardem» sagde han til den, som gjekk.
Brit kom. Ho var meir krusli no; ho hadde
nok slitet for mykje vondt i sine Dagar. Men
endaa heldt ho seg rak, og Augo lyste so fagert.
i
Nelson-Stytta.
Trafalgar Square er ein stor fin Plass i eit
av dei sinaste Strok av London. Her er den vid-·
gjetne Nelson-Stytta til Minne um Nelson, som
nydelagde den franske og spanske Floten ved Tra-
salgar, daa Napoleon hadde tenkt aa taka John
Bull ved Horni og hadde samlat 200,000 Mann
i Boulogne. J detta Slagetbergjad Nelson Eng-
land og sall sjølo. .
Stytta stend midtpaa Trafalgar Square, er av
Granit og 145 Fot høg. Ho er gjord etter ei av dei
korinthiske Sulurne, som hoyrer til Templet fyr
Mars Ultor i Rom. Paa Toppen er Bilcet-Stytta
hans Nelson, 17 Fot høg. Fotstykket er- prydd
med Relief-Bilætye i Bronse, som er stoypt av
Metal av Kanonur, som dei haddeteketfraa Frans-
mannen. Paa Vestsida ser ein Nelson, som tek-
mot Sverdet til den spanske Foraren etter Slaget
ved St. Vincent. Paa Nordsida er Slaget ved
Aboukir: Nelson hev fenget eit Saar i Hovudet;
Leekjaren hev voret aat og bundet um Saaret til
ein Matros, men no vil han hjelpa Nelson, men
Nelson vil ingi Hjelp hava, fyrr det er hans
<< prev. page << föreg. sida << >> nästa sida >> next page >>
