| vt naves his obstantibus, nunquam dirigi poterunt in tutas stationes, præsertim tempore | Navigatio hyemalis lucrosa sed periculosa. |
| densarum tenebrarum decrescentis autumni, & hyemis, quando negotiatores |
| ob classes hostiles frequentius quam commodius, causa ingentissimi quæstus & lucri |
| navigare consueverunt: & ob hanc rationem communibus mercatorum expensis continuo | Lucernæ continuæ in turribus portuum. |
| hæc luminaria nautis intrare volentibus, super portuum turres incenduntur. |
| Sed rursus cavere solent, ne navis aliqua hostilis e sublimiori culmine mali, vel antennæ, |
| pro insidiis instruendis ardentes habens lucernas, latitet obliquo latere dextrorsum, | Insidiæ piratarum cavendæ. |
| vel levorsum extra communem viam. Verum his, & similibus occurrentibus |
| malis, periti fidelesque nautæ ex industria, & experientia, virtute adhærentis arenæ, | Profunditas maris bolide investigatur. |
| bolide in profundum dimissa, cognoscere possunt, & an prope, vel procul petendus |
| sit portus, vt aliorsum insidias fugiendo declinent. Præterea cernuntur ingentia dolia, |
| intus & foris picata, ferreis catenis, & anchoris in profundo ligata, quæ diurno | Dolia picata natantia introitum monstrant. |
| tempore, vel hyemali plenilunio trepidantibus nautis securum ingressum ostendere |
| solent, quemadmodum in portubus Venetorum cuneatis lignorum, vel saxorum |
| turriculis demonstratur. Veruntamen post sævas tempestates novos semper introitus | Portus Venetorum. |
| anxie scrutari coguntur, quemadmodum Romani in hostiis Tyberinis, vel potius |
| aliunde adnavigantes, ne forte affluxus & refluxus maris, ac Tyberis ore obstructo, | Hostia Tyberia. |
| aliquando limo saxoque congestis, vel innavigabilem, vel periculosum, aut | Romani notent periculum, et caveant in tempore. |
| flexuosum efficiat portum. Quomodo autem id fieri credatur, supraallegatus Strabo |
| capite huius libri XV. in verbo Sarbonicus lacus, ostendit. |
|
|
|
Adhuc de origine Succini, vel Ambræ, superius non notatum. |
|
CAP. XX. |
|
| DE Succino, seu ambra, & eius origine, ac quæstuosa collectione, | Natura & origo succini, seu ambræ. |
| licet multi graves autores minime conveniant, tamen |
| eius naturam verius quam alii, Cassiodorus lib. V. |
| Epistolarum cap. II. Hæstis scribens, attigisse videntur. Ait |
| enim: Hæc quodam Cornelio scribente, legitur in interioribus |
| insulis Oceani ex arboris succo defluens, vnde & Succinum |
| dicitur, paulatim solis ardore coalescere: fit enim |
| sudatile metallum teneritudo perspicua, modo croceo colore | Metallum sudatile. |
| rubens, modo flammea claritate pinguescens, vt cum |
| in maris fuerit delapsa confinio, æstu alternante purgata, littoribus tradatur exposita. |
| Hæc ille dicit, videlicet ex arboris succo, nimirum abietis, vel pini, vel vtriusque | Vermes diversi succino incorporantur. |
| succinum nasci, vt defluens viscosa tenacitate sibi quodcunque obvium, vt sunt |
| ranunculæ, araneæ, vespæ, formicæ, vel vermes, sibi incorporet, atque diverso colore | Color variatur in ambra. |
| decoret. Immo eiusdem autoris opinioni superaddendum erit, apud pictores |
| vix coloribus res ita depingi posse, sicuti natura colorem variavit in ambra, seu | Succinum vnde venit. |
| succino, arte peritorum artificum elaborato. Ex Sueticis, Finlandicis, ac Estonicis |
| littoribus succinum indeficiens perpetuo venit in Prussiam, & inde in remotiores | Prussia. |
| regiones effertur, sed præcipue ex Prussiæ emporio Gedanensi. Talisque ambra, seu | Gedanum. |
| succinum, omnium colorum capax est, & vermiculorum. Nec solum in littore | Succinum a Prussia portatur in remotas regiones. |
| hoc marino post diras tempestates colligitur, sed & duobus, tribusue milliaribus a |
| mari in agris vomeribus exaratis. Sed hoc quod quasi atra flamma resplendet, semper |
| ad ornatum plebeiarum fœminarum venundatur. |
|