Full resolution (JPEG) - On this page / på denna sida - Sidor ...
<< prev. page << föreg. sida << >> nästa sida >> next page >>
Below is the raw OCR text
from the above scanned image.
Do you see an error? Proofread the page now!
Här nedan syns maskintolkade texten från faksimilbilden ovan.
Ser du något fel? Korrekturläs sidan nu!
This page has never been proofread. / Denna sida har aldrig korrekturlästs.
598 tJM ÍSLENZK MANNANÖFN.
613
frv., hjá Spánverjum er Udefonso alkunnugt dýrðlingsnafn (á lat.
Hildephonsus, upphaflega Hildifuns = Hildifúss o: hergjarn,
or-ustugjarn).
59. Hjalti. f>etta nafn er dregið af sverðshjöltum eins og
segir í Hrólfs sögu kraka um Hjalta hinn hugprúða, að hann
fekk nafn sitt af sverðinu Gullinhjalta, og er hann hinn fyrsti
maðr í sögum, er getið er um með því nafni. Hér á landi finst
það þegar í landsnámstíð, hæði sem auknefni (Óleifr hjalti, Ln.
I. 20) og aðalnafn (Hjalti J>órðarson skálps, Ln. III. 10), og
opt síðan (Hjalti Skeggjason, einhver ágætasti íslendingr í fornöld),
og enn er það tíðkanlegt, þótt það sé ekki svo algengt, sem það
ætti að vera, sökum fegrðar og fornrar frægðar. J>að er
sjald-séð annarsstaðar en á íslandi (»Hailt« Guttormsson er nefndr í
DN. II. 754, árið 1505 á fótni á Upplöndum, og minnir það á,
að Guttorms-nafnið gekk í ætt Óleifs hjaltá).
60. Hjálmr er eigi allsjaldan haft sem mannsnafn, bæði
út af fyrir sig, og þó einkum sett saman við aðra orðstofna,
helzt hjá þýzkum þjóðum (Helmichis hjá Langbörðum, Anselm,
Eoselm, og hjá Forn-Englum: Helmstan, Swiðhelm, Olfhelm
o m. fl.) en á Norðrlöndum einkum hjá Svíum (DS., Dietr.).
Merkingiu er auðsæ, og hefir hjálmrinn átt sammerkt í því við
mörg önnur vopn, að uafn hans hefir verið notað bæði sem
auk-nefni (sbr. póroddr hjálmr) og reglulegt mannsnafn.
Hjálms-nafnið er ennþá tiðkað hér á landi, en þó mjög fátítt
annars-staðar en i Borgarfirði (syðra). Miklu algengara nafn er Hjálmar
(hjálmfaldinn hermaðr), enda er það mjög frægt í fornsögum
(Hjálmarr hugum-stóri). Sama nafn er hið þýzka Helmer eða
Hilmar, því að hjálmr er á þýzku lielm. Hjálmtýr er
forneskju-legt nafn (upphaflega Hjálmþér), sem nú er tekið upp aptr, en
þó mjög fágætt. Vilhjálmr er hið eina íslenzka nafn, sem hefir
viðlið af þessum stofni1), og virðast fáir hafa borið það hér á
1 Á (sænskum) rúnasteinum finnast þó Geirhjálmr, Sighjálmr.
Vé-hjálmr (Dietr.). í ættartölu Austr-Englakonunga (lijá Florentius)
er nefndr Wilhelm eða Wihelm (á 5. eða 6. öld, Mon. h. Br. I.
628), og er það annaðhvort saína sem Véhjálmr (Lilj. 955) eða
Vilhjálmi’, en annars sýnist Vilhjálms-nafn eigi hafa tíðkazt
neitt á Englandi að fornu fari (Stp.: Norm. III. 339). þar sem
Fas., er geyma ýmsar fornar endrminningar innan um ýkjur og
<< prev. page << föreg. sida << >> nästa sida >> next page >>