Full resolution (JPEG) - On this page / på denna sida - Sidor ...
<< prev. page << föreg. sida << >> nästa sida >> next page >>
Below is the raw OCR text
from the above scanned image.
Do you see an error? Proofread the page now!
Här nedan syns maskintolkade texten från faksimilbilden ovan.
Ser du något fel? Korrekturläs sidan nu!
This page has never been proofread. / Denna sida har aldrig korrekturlästs.
i83i
það gæti ekki ráðið hálfköruðu máli til lykta á tveim mánuðum
ásamt öllu öðru, sem hrúgað er á það. Heíði alþingi verið
hald-ið árlega, mundi það þegar hafa sýnt það áþreifanlega í verkinu,
að það hefur fullan vilja á að sinna þessu máli.
187s- ’97•
Ritstj.
Forn brjef frá Islandi.
(Brot af brjefum Ludvig Harboes’ frá íslandi 1741—1742).
Um miðbik 18. aldar þótti mönnum sem flest færi afiaga á Íslandí.
Meðal annars þótti kirkju- og kennslumálum eigi hvað sizt ábótavant í
ýmsum greinum. Jón thorkelsson er skólameistari var í Skálholti á
ár-unum 1728—36, fór utan á áliðnu sumri siðasttaliö ár og kunngerði
stjórninni hverjir vanhagir væru á um þessi tvö mál á landinu. Þetta
varð til þess, að kirkjumálaráðið danska tók að íhuga kærupósta hans,
og komst að þeirri niðurstöðu, að engin vanþörf mundi á að senda
mann til Islands til að hyggja nánar að þessu. Var til þeirrar farar
kosinn Lndvig Harboe, er um jbær mundir var klerkur í Kaupmannahöfn,
en síðar Sjálandsbiskup. Til aðstoðar sjer viö þetta starf hafði hann
Jón skólameistara Porkelsson. Var honum gefið fullt umboð til að
rann-saka mál þessi út i yztu æsar og kippa í liðinn því, er honum pætti
aflaga fara í þeim efnum. Hann dvaldi á Islandi frá 1741-—45 og þótti
ærið umsýslusamur. I öndverðu var hann landsmönnum, og einkum
klerkum, hvimleiður, pví hann fór með ýmsar nýungar, er mönnum
gazt eigi aö. En með piví að maðurinn var heiðurs- og sómamaður
hinn mesti, og engum gåt dulizt til lengdar, að hann vildi landi og lýð
allt hið bezta, þá fór svo á endanum, að hann varð ástsæll öllum lýð.
Með Jra aö eigi má ætla, að hann af óvild hafi vikið frá rjettu máli í
brjefum þeim, er hann reit kunningjum sinum i Kaupmannahöfn, og
brjef hans lýsa ýmsu á þeim timum, sem oss má þykja nýstárlegt, þykir
eigi ótilhlýðilegt, að birta nokkur brot af þeim í riti þessu. Brjefin
eru ritin á Pýzku og eru geymd í Ny Kongel. Saml. Nr. 1670, 4’°’ á
Konungsbókhlöðunni í Kmh.
<< prev. page << föreg. sida << >> nästa sida >> next page >>