Full resolution (JPEG) - On this page / på denna sida - Sidor ...
<< prev. page << föreg. sida << >> nästa sida >> next page >>
Below is the raw OCR text
from the above scanned image.
Do you see an error? Proofread the page now!
Här nedan syns maskintolkade texten från faksimilbilden ovan.
Ser du något fel? Korrekturläs sidan nu!
This page has never been proofread. / Denna sida har aldrig korrekturlästs.
att-: 2t.
Fedraheim«en.
Q-( ) —-
Eit Blad aat det norstie glolttet
chm ut kvar Onsdag og Laurdag.
Pris,fyr Fjordnngaaret: l
Kr. 1,10 (= 33 sz) med
Porto og alt. Betaling s
fyreaat. — l
Lanrdag den 15de Marts 1879.
——s —- —
Lysingar kostar 10 Øre
(3 ß) Petitlina, og daa
.s etter Maateti fyr større
s Bokstavar.
—f3k’——ik Llarg
Utan Rang.
Skaansk Folkeliv paa 1830-Talet, teiknat av
Ave»
1.
»Høyrer du, Assar, kor Snjoen gnell under
dei nye Treskorne Daare, og ser du, kor Soliskin
paa Snjodriva her ved Pilegardent Berre sjaa;
ho ser ut som Agnes aat Provsten, naar ho skal
iBrudlaup og hev ein kvit stor-Kjole utanpaa
ein raad! J Dag er det Moro ganga til Skulen,
er det ikkje, Assar?»’«
«Ganga ditsaa jau; men aa sitja der aa
hanga, det kann gjera -ein Stakkar mellankul-
konisk, som Klokkaren segjer. Eg kcmn den litle
Katekisma, Langforklaringi.,.HUstanlaMSkriftemaalet,
Morgonboner, og Kveldsboner og Bordbonetz og
dertil Athanasii Symbolum, stutt Religionshistoria,
Davids Bot-Salmar og »Vaar Gud han er so fast
ei Borg.«« Det veit eg Provsten skal sleppa meg
ffram paa, naar eg kann det reint som Vatn. Kvati
skal eg so sitja i Skulen etter?« — Assar gjekk
syre Oltt paa Gangstigen millom deisnjotekkte Treiz
i den vaatt-klcedde Haandi hadde han ei liti Mat-
korg; no snudde han paa Hovudet syr aa hoyra
kvat Gjenta vilde svara. Men dermed kom han
til aa sjaa, at ned i ei For i Marki laag ein blank
JssStrimel under det lette Laget av gneistrande og
glimande Rim, som hadde lagt seg um Retti-
»Gi ’kana’ 1), Olu! ei ’kana’l«« — Huil Ri-
met rauk, der Assar paa sine Tresko flaug fram
yoer den smale JZstrimlen3 Olu etter med utstrekkte
Armar fyr aa halda seg i Jamvigt.
.,Han ber! Jsen ber!« jublad Gjentungen og
sylgde Assar i Hælarnez ei tvo——tri Gonger »slog
dei 7kana’«« i Fori, men so sagde Oluz »No inkje
meirz for daa kjem Daniet til Skulen syrr me."
,,Ja lat han det; han skal verta Prest, han,
og det skal korkje du elder eg.« Assar gjorde eit
Rend til, men sprang so etter Olu, som gjekk og
trappad hardt i Snjoen, at det skulde rikta.
,,Høyr, Olul Eg heo teket alle ti Budi baade i
»Litla« og »Langa«, kvat trur du Skulemeistaren
segjer um det?«
,,Men,s Assar, daa tek du ut heile Langfor-
klaringi paa ein Dag; det kann han ikkje lika««
,,Men naar eg kann alt ihop som reinaste
Vatn,»kvatsskal eg daa sitja der og lesa etter? —
Og du kann det sama, veit eg.«
,,Ja, men. . men eg . · . trur at eg i
Dag seer . . . byrja skriva.«
,,Du? —, Ei Gjenta skrival«
1) Rensle, Rennebane. .
»Assar tok eit langt Stig, so han kom paa
Sida av henne, provde so aa sjaa henne inn i
Andlitet; men han fekk berre sjaa ein liten Rase-
tipp, som stakk fram Under Ull-Plagget, ho hadde
knytt kring Hovud og Hals. Haii tok til aa skratta:
»Trur du du kann »slaa Dalkarlar« i meg? Gi
Gjenta læra skrioa —!«
Olu svarad ikkje, men aukad paa med Gonga
og bryddye seg ikkje lenger um aa lyda paa Gnistren
i Snjoen.
— ,,Ja so miSann hev ikkje sjalve Stor-Aai
lagt seg i Nottl Trur du ho ber?« Assar tok
Sprang, hoppad yver Diket, kom upp paa Stor-
vegjen, sette yver den og tit til Gngji, der ein
trakkad Gangstig førde til Kloppi1) yver Aai·
Olu drog Plagget attifraa dei blamande Van-
garne, tok ogso Sprang" og hoppad yversDiket—, stod
so snart etter jamsides Assar og keik sramyver den
høge Sev-Garden ut paa det islagde Vatnet. Soli
skein paa Seoi med alle deira Blokkur og Blad,
som lyste og gleim av Snjo-Stjernur og Iis-Kry-
stallar; det tunne Jstekket lyste og gleitn i Kapp
med Sevi ved Aabredderne, men midt uti glitrad
ei blaaleg Strima.
»Straumen gjev seg ikkje fyr det syrste, ser
du, Assar» der ute gjeng han strid.«
»Men Koerni stend, Olii,« svarad han og
gjekk yver Kloppix denne laag eitStykkje ifraa det
store Vasshjulet, som stod der underleg prydt med
sin, glansande Mjell og lange Jøklar2)·
»Det likjest paa Mylnaren, baade naar det
stend og gjeng,« sagde Olu. »Gakk kje for nær
det, det er sterkt, og vil det ganga, so gjeng det,
um so baade du og eg og Danielvilde halda atti.«
»So galne er me no vcel ikkje, at me vil
halda Vasshjtilet,«« sagde Assar, han var komen
yver Kloppi og stod burtved Kvernhuset. »Men
ikkje litjest det Mylnaren i annat enn det, at det
er kvitt her og der med svart inn imillom, liksom
han, naar han fcer Mjol paa Kyrkjeklaedi sine.
Men fo sanneleg! um ikkje Daniel sit der inne og
puslar ved Mjolbingenl —- Hei, Gut! skal du kje
aat Skulen ?«
,,Jau, eg kj—kjem strakst; sk—skal ·berre —
»Han stamar; daa er han altid rædd elder
skamfull,« sagde Assar og saag att yver Herdi paa
Olu, foor so innsi Kvernromet, som gav Syn til,
at dei der tenkte paa einkvar Reparasjon.
»Gin Havet Mi Sann, ein rigtig Harel« ro-
pad Assar inn i Kvernhuset·
,,Fy, skjella paa honom, Assarz — kvat er
du er rcedd fyr, Daniel?«
1) Smal Gonge-Bru.
2) Js-Tappar.
«
Daniel, einaste Barnet aat Mylnaren, kom no
ut, forsynd med Matkorg liksom dei tvo andre;
meni han-3 Korg syntest halve Kroppen av ein
livande Have utansyr Kanten.
Olu Vart heilt upp raud yver si Mistyding
av Assars Utrop. »Er han sjuk, Daniel?» spurde
ho iein Tone, som ho ventad Ja til Svar; Spind-
maalet galdt Haven.
»Naturlegvis . . . Faer hev skotetpaa honom;
Stakkaren hadde tvo Hagelidetvinstre Laaret· Han
hadde sprunget paa tri Foter ned til Pile-Runtiarne;
der sann eg honom; no er han snart god att.
Anders Mylnesvein hev laant meg Hiis aat honom
alt til i Dag. No kjem det Timbremenn og skal
kika og kopa i koar Krok av Kvernhuset . . . Trur
du, Olu, at eg kann løyna honomi Skulen til
Middags?« , ..,.»,. » .
»Eg kann leggja Plagget mit yver Korgi.
Men um Haren kryp sram ?«’
»Det gjer han ikkje, for eg hev enno ikkje
tekjet Spjelkartte ao Foterne hans. Han er for
klokt eit Dyr til aa gjera seg sjolts Mein. Og,
Olti, — han er lett aa agta no; eg skal gjeva deg
greid Fyresegn og sjolo koma aa sjaa til ’n ender
og Gong . . .« "
,,Han kann saa liggja ved Omnen, for du veit
fulla, at gamle Moppe er daud ?"
»Ja; han kunde lin lengje enno, hadde du
berre hellt i honoin det eg sagde deg; det var-»«
,,Daniel, vert tkkje du ein klok Gamling
liksom Farsar din, so skal eg heita Monsl« sagde
Assar.
»E—eg sk—skal verta Prest, eg, veit du-
Assar —t«
»Ein gild Stamegaukl« kviskrad denne til Olu,
medan dei alle tri trampad Snjoen av Foterne i
Gangen hjaa Skulemeistaren. (Meir·)
Tilsvar til Stykket hans Bjomson
i Dagbladct No. 52.
(S·)
Vinje var ingen Romantikar. Han skreiv paa
eit nytt Bokmaal, det er sannt; men aa taka upp
eit livande Maal, som ein sjolv er uppsadd i, til
boklegt Briik, det er inkje romantisk. Vinje (som
fleire andre) hev havt ein dubbelt Dualisme aa
dragast med. Han var uppfodd med norsk Maal
og fekk stdan all sin boklege Kunnskap paa Dansk;
daa han so hadde fenget alt sitt Kultur-Jnnhald
inn paa Dansk, skulde han maalgreida seg paa
Norsk att. Naar hansoleids skulde sinna segsjolv
att og taka paa att der han slapp i Tjugeaars-
<< prev. page << föreg. sida << >> nästa sida >> next page >>
