Full resolution (JPEG) - On this page / på denna sida - Sidor ...
<< prev. page << föreg. sida << >> nästa sida >> next page >>
Below is the raw OCR text
from the above scanned image.
Do you see an error? Proofread the page now!
Här nedan syns maskintolkade texten från faksimilbilden ovan.
Ser du något fel? Korrekturläs sidan nu!
This page has never been proofread. / Denna sida har aldrig korrekturlästs.
1 lte Septeniber 1880·
Jedraheimen.
147
erzapfs, og daa er det rimelegt, atBladet vert
nokot stramare i Smaken. Me tykkjest iallsall
merkja nokot slikt i dei siste Nnmri. Kanhenda
seer me «Mvseblande« heretters istadenfor «Mj»ol-
keblande«, Mars "til Høgre" med Sabelklirriiig
istadenfor «halvt til Vinstre» paa Sokkeleistar.
Godt! Varjatio eleleetat, — det gjer godt aa
saa skifta.
Premierlohtnant R. Sanerzapff skriv natur-
legvis nm Militeerkomiteen Oki haii skriv som
ein Manii· Haii skriv so myndigt og so sterkt,
at Her-Nemndi, som hellest ikkje hev vist seg blaat,
vist noivil tapa Modet og reisa heimatt.
Hr. Premierloytnant R. Sauerzapss nedlegg
nemlig ingenting mindre enn eit nytt absolut
Veto mot den stakkars Her-Nemndi. Han ntta-
lar med sterk Sabelklirr, at »kun et yderlig
lidet Antal af Armeens Osficerer» «kan
være med paa at modtage en ny Arme,
selv om den maatte have Spirer i sig for
eit rask og sund Udviklin·g", dersom denne
"««Armeen« skal koma istand paa den Maaten sont
Storthinget vil.- Altsot Her-Nemudi kann skapa
so god ein Her som ho vil: dei hoge Herrcir Of-
fiserar vil ikkje — «modtagc« ein Her av den.
Sit kann det lite nytta. Det er greidt, at
Het«eil ikkje er til sor aa verja Landet, men for
aa skaffa Livebrciud til Offiserarne, og vil so ikkje
Offiserarite hava ·Dereii, so —.
Me trudde fhrr, at Landet heldt Offisercir
for at dei skulde tena Landsforsvarek Men
me hev teket imist, Offisertirne hev Ingenting med
Landsforsvaret; det einaste dei hev aa gjera, det
er hjelpa Stangs Regjering i aa drivci Politikk.
Verre av Stangs Regjering vil dei «modtage«
eiit «Arme«; ordnar Storthinget Herstellet, so
segjer dei absolut Beto. Tek ikkje imot! «Politik-
keit sramfor alt! Med Landsforsvaret fier det gaa
kom det kann og vil«. ·
Av Storthinget vil dei hoge Hermr Ingen-
ting hava ntau Loni. Folket skal betala, og be-
tala godt; men Pengarne vil dei brukci til aa
hjelpa Statchs Stvre i Kampen mot Folket.
Naa ja! Det er vel slikt, «Fol«ket« er skapt
til. Ktsii skulde Ein hellest hava eit «Folk« til,
naar det ikkje var for at «s«hoge Herrar« kunde
liva av det, og liva godt, og sidan gjera som
dei vilde?
— Jav, den N. Sauevzapsf forstend Tingen.
Det er vist mange Offiserar, som tenkjer som
han; men det er faa, som vilde segja det so beint-
fram og so offentlegt
No stend Storthinget der. «Bergens Aften-
blad«»har sagt absolut Beto. - Punktum og Sluttl «
Bjornstjektlc Bjornson tek ein Tur til Anle-
rika. Han vert verande der burte i Vinter.
Alle norske Metiic vil fhlgjcr den folkekjcere
Skiildeic med sine Tankar og gode Ynskje. J
Amerika vil han finna Bener utan Tal og kvei-
kjast ved aa sjaa sterkt Liv og frivaksiie heile
Menn. Heil og sæl fare han; heil og scel kome
han attende!
«Verdcus Gang« hev sagt, at det ikkje er
loglegt aa kommandera Soldatar tilPudsingutan-
for Eksertidi. Kor kann daa dei Herriir Offisercir
— so som net skal ha heiit bl. a. ved Stavan-
gers Bataljon — kommandera Folk i Vikevis til
Tv- og Vaapenpndsing og til aa gjera Parade
for Arme-Jntendanten og andre Stormenn utan-
for den vanlege Eksertidi«Z
Det er sagt av Militcere, at Eksersamlin-
garne hohrde med til Folkeuppfostringi, ja kunde
setjast jamt med Folkehosgskular Tanken er gild,
men skal han koma i Berk maa der nok meir av
baade Moml og Folkelegheit inn i det Stellet.
Skal eit Folk reisast, maa det leera aa agta
seg sjeld, og det same gjeld kvar einskildsMann i
Folket. Men ingen Mann lærer Sjolvvyrdnad
hell nokot annat godt av aa verta utskjellt for
«Bonde-Svin«, «Satan« og meir slikt, som stun-
dom er so raatt, at det er Skam aa herma.
Naar Soldaten skal hoyrii slikt av «dannede«
Folk, av «Autoritetar«, som hev Rett til aa
krevjki «nbetinget Agtelse og Lydighed af sine
Undergivne« —— naa ja, lærer han nokot av det,
so er det ikkje nokot godt.
Det skulde daa vera, at han vart so harm av
slik Medserd, at han reiste seg sjolv og kravde
sin Rett." Men for det meste kjenner ikkje Sol-
daten sin Rett heilt ut og hev sjeldan Mot til aa
halda Retten sin uppe helder.
Under Rekrutsknlen paa Madlamoen ved
Stavanger brnkad ein Lovtnaut Sabelen paa ein
Soldcit i Geledet. Soldaten klagad; — men Kiip-
teinen talde so lengje for honom, at Fyreir —
som var godslexx og visste litet — tok Klagen
tilbakel s.
Kristiania-Raastapen veks« No skal du hoyra
nokot» som du vel knapt vil tru.
Charles Arbre heiter ein »Trollniann«, som
gjer Kunster paa Tivoli. Mykje »fint» Folk gjeng
der og ser- paa; for han gjer sumt, som er mer-
kjelegt. Mot Slutten av kvar Forestilling syner
han sram ei Rekkje med Bileete av hmse Slag;
deribland hev han i seinare Tid vist fram Por-
trcet" av kjende norske Stormenn: Bjornsoit, Sver-
drup o. fl. At den fine Kristianiapobelen kann
hyssa og pipa aat slike Menn, — det kan berre
ein Utlending som Charles Arbre undrast paa;
me her heime, me ,,kjenner Krutet«.") Men her
ein Kveld viste Arbre fram Portraktet av Ole
Brill. Her skulde daa Ingen kunna harmastz her
maatte alle rivast med iEldhug og Jubel, — tenkte
Charles Arbre. Meir den gode Tvskaren kjeniier
ikkje »Kristiania Publiknm«. Daci Ole Bull, denne
Noriis frægaste Son fraa ei hugvarm Tid, den
nationale Kunstnaren, som hev vnnnet sitt Land
meir Æri1 enn nokon annan, og som hev .·elskat
sitt Land hver alt gjenom sitt lange, straalande
Liv, ——’·daa Ole Bull, som just no er faren fraa
oss, som knapt enno er kald i si Grav, — daa
hans Biloete viste seg paa den gjenomlyste Dukett,
daa tok Kristianiapobelen til —- aa hvss a.
Det er Skam aa forteljii det; men — deitok
til aa hyssa· —
Det var naturlegvis eit Faatal. Men det var
meir enn mange nok. Ozi det var fin Pobel. Den
,,raae« Pø’bele11 kunde —aldri gjera slikt.
Det er ei evig Skam for Kristiania, at det
ikkje leet seg repraksentera ved Likferdi hans Ole
Ball. Men sitjii 8 Dagar etter i eit Teater og
hyssci vaar største og mest solkekjiere Kunstmann
ut —! det er slik, at Eiii kunde tru, Kristiania
laag paa Honolulu
—- Kva vondt hadde daa Ole Bull gjort?
sphrr du. Ole Bitll hev ikkje gjort annat enn
godt, det me veit. Men han var kjend for aa
vera Republikanar, »reinflaggad« norsk, til Botneit
srilhndz — skulde det vera det —«Z
«Af mine Foredrag om Republiktcu ved
Bjornstjerne Bjornsoit«« heiter ei nhBok, som
me vil raach Lesararne vaare til aa leggja Merke
til. Det er eit Hefte paa 3—4 Ark, men meir
innhaldsrikt enn mange Storboker. th kannfaa
ei Meining um det, berre Eiit ser paa Jnnhalds-
lista. Bjoritsoiks Foredmg um Republiken hev
det voret sagt og skrivet so mvkje uin, at berre
for den Skuld er det ei Vielgjerning for Folk, at
dei no seer sjaa det han hev sagt, paa Pre11t; so
kann dei sjolve doma. Det er djerve, aalvorlege
Ord, Skalden her-legg sram for oss-; idenne Tid
kjem dei serleg væl med, fordi dei paa ein mer-
·) Giti Kveld sidan vart Statsminister Stang framvistz
daa kom det ei11Mot-Demonstration. ,,N(iar dei kann
pipa nt Menn som Bjornson og Sverdrnp, so skal
dei faa det att!« vakt det sagt-
paa halv Lett, og sette seg daa fhre, at han vilde
sjaa att Lande sit, ikkje for aa hemne seg paa
iFollJ han trudde var skuldlanse, men for aa gifte
mrt Systeri og selje det litle, han aatte, um det
hadde so stort Verde, at han kunde leva av det
paa Fastlande
VlL
Kor det no hadde seg, anten Svne av Sh-
steri hadde vekkt Minni um Farsheimen upp att
hjaa han med storre Kraft, hell at han saman
med dei civilisera Venenne sine var litt brydd ved
den ville Bunaden og Sedeii hjcm Columba, —
nok er det, alt Diigeii etter knnngjorde han som
sin Bi«lje—aa· fara fraa Ajaccio og til Pietranera.
Men shrst s·ekk han Ohersteit til aa lova, at han
skulde slaa seg tjl Ro Notti hver under han-3 ringe
Tak, naar han soor aat Bastio; til Gjengjeld tok
ball paa seg aa gjeva honom Tilfore til aa skjote
Nanddpr, Fasaner, Villsvin o. s. b.
. Um Kvellen svrr han skulde fara, sette Orso
srcilii, at dei skulde taka ein Titr med Vaagi og
ikkje gange paa Iagt. Hiiit baud Lydici Armen
og kunde no roda so mykje han vilde, daa Co-
lumba var etter i Byeii for aa kaupe inn til Hilse,
og Oberstengjekk fraa dei alt i eit for aa skjote
Strandmaasar og andre Sjofuglar, til stor Un-
dringfsor alle, han invite; dei skyna ikkje, at no-.
kort vilde ohde Kmte sitt paa slikt V.illt.
» Det sylgde Vegeit« som sorte til det græske
Kapelle, der ein hev fagraste Utshni hver Vaagiz
men dei lae ikkje Merke til det.
«Miss Lydia...", sae Orso etter ei Togn,»
lang nok til bli brvsom, «seg meg likefram, kva
De thkkjer um Syster mi".
«Eg likar ho godt«, sae Miss Nevill "Be-
tre enn Dykk", lae ho til smilande, »er ho er
egte korsikansk, men De er ein altfor civilisera
Villnumn».
«Altfor civilisera! . . . Underlegtl Mot min
Vilje kjeiiiter eg Villskapen koka upp i meg att,
sia eg sette Foteii paa denne Qvi. Tnsund grn-
selege Tankar uroar meg, piner meg . . . . og eg
trong til aa svalle litt med Dykk, fyrr eg grov
meg ned i Øvde1narki mi".
«De maa ikkje misse Mode, min Herrie;
sjari kor rolegt Shster D1)kk(ir tek det, og lær av
henne!« «
"Aa, lat thk ikkje lure. Trit ikkje paa
hennar Ro! Ho hev ikkje sagt meg eit einaste
Ord um det enno; men i kvartAngnekast ho gjev
meg, kann eg lesa, kva ho ventar av meg".
«Kva er det daa, ho endeleg vil ha Dykk til?»
«Aa! Ingenting . . . berre at eg skal sreiste,
nm ikkje Byrski aat Fcir thkar er likso grepa,
naar det gjeld Folk, som naar det gjeld Aaker-
ho"nur".
«For ein Taitkel Og De kann tru slikt!
Naar De nett hev sagt sjolv, at ho endaa ikkje
hev tala noko um det? Det er fælt av thk".
«Um ho ikkje tenkte paa Henvi, vilde ho straks
i Fyrstnnne ha tala til meg nm Fat-vaar; — ho
hev ikkje gjort det. Liv vilde ha nemnt Naiuni
paa dei, ho heldt for Mordaranne — med Urett,
eg veit det. Men no — ikkje eit Ord. Det
kjenc seg derav, ser De, at me Korsikanarar er eit
slvgt Folk. Shster mi skvnar, at l)o ikkje hevmeg
heiltupp i Valde sitt enno,« og vilikkjeskræine111eg,
naar eg endaa kann sleppe unda« Eingong, naar
ho sæt meg npp paa Kanten av Skrive, og Ho-
vude mitt tek til aa svimre, daa vil ho stoyte meg
ned i Djnve«. Orso fortalde no fleire Smaating
fraa Morde, og greidde ut dei sremste av dei
Proi)i, som tilsamantekne gjorde, at han heldt
Agostini for Mordaren. «Jnkje noko«, lae han
til, «hev kunna vende Mistanken hjmr Colnmba·
Eg saag det av siste Breve. Ho hev svore, at
Barricinianne skal doljs og —— Miss Nevil, sjaa
for ei Tiltru eg heri tit Dykkl — kauhcndc vilde
dei ikkje lenger ha vore i denne Heiine11, um ho
ikkje etter ein ad dei Fordomanne, som den ville
Uppsedingi hennar maa orsaka, trndde at det stod
til meg, som Hovirde for Ætti, aa oveHemni, og
at mi Ære bind meg til det«.
»Sanneleg, Hr. della Rebbia"’, sae Miss Ne-
vil, »De baktalar Shster thkc1r"’.
«Nei; De hev sjolv sagt det fhrr . .. ho er
ei Korsikanarinne, . .. ho tenkjer det, som dei alle
tenkjer. Veit De, kvifor eg var so uglad igaar?»
<< prev. page << föreg. sida << >> nästa sida >> next page >>
