Full resolution (JPEG) - On this page / på denna sida - Sidor ...
<< prev. page << föreg. sida << >> nästa sida >> next page >>
Below is the raw OCR text
from the above scanned image.
Do you see an error? Proofread the page now!
Här nedan syns maskintolkade texten från faksimilbilden ovan.
Ser du något fel? Korrekturläs sidan nu!
This page has never been proofread. / Denna sida har aldrig korrekturlästs.
cws »— .-.- -".,...—w-— »-
-
9de Oktaber s1880·.
gledraheimem
163
(i 18532). Og same Aaret tok dei til aa gjeva nt
Vikebladet "Vidar"· Det var vaart fyrste «Jntel-
ligentsblad» av det Slaget Men det var helder
noko tannlaust. Stang og Schweigaard skreiv sitt
Jiis og Statsokoiionii der, og Fougstad litt Poli-
tilk; hellest livde Bladet mest paa Umskrifter og
boklegt Nhtt sraii 11tlandet. J 1834 gjekk det inn
att og hadde ingen Ting gjort.
Men i denne Tidi, i 1833, var det, at Stang
gav nt det Verket, som svrst gjorde honom til ein
stor il)"taini: «Norges constitutionelle Ret",
»Stangs Grundlovssortolkning«. (Meir)·
Kkistia nia, den Nde Oktober.
Statsmiiiistcr Stkmg hev teket Adskil! — So
skulde det og henda eiii Gong
Folk hadde alt oaiit sig til aa tru, at den
Mannen var usliteleg, og at han vilde sitja, til
han stupad Og alraminst hadde Ein virl tenkt,
at han vilde gaa av no, etterat han hadde teket
aat med ein so ubvygjeleg »Krig paci Kniven«.
No trudde alle, at han maatte staa. Ingeii an-
naii kunde vilja taka Andsvar elder Skiild for
det Verket, han her hadde vaagat. —
— Men gjengen er han. Og det so reint
stillt og pent. Alle tek det so rolegt; det er lil-
som Eiii er mest likesael Hadde han gjengetsyrr,
so hadde han iallfall sengjet Takk for det ———!
Det er ein underlig sorgsam Lagnad. So
gaaverik ein Mann, ein Miiiin sont vist eingong
hadde den sagraste Meining, og ein Mann, som
naadde fo hogt i LEM og Magt, som nokoii kann
naa i dette Landet, — og so staa ved Enden av
eit langt, langt Livsverk og ikkje hava annat aa
minnast enn Nederlag og skipbrotne Tankar, og
ikkje annat til Takk enn tri Vers av «Nungolf»
i «91stenposten». —
— Det sinst ingen Manu so hard, at han
ikkje maa tjenmi Medvnt med Excellencen Staiig
no. lDan er sjukleg, segjer dei. Trnlegt nok.
Og um han ikkje var det, so maatte han vertii »
det no, synest me. —
Det einaste, Folk sphrr uni, det er dette kalde,
glevmskne: kveii skal koma ettrr honom? Det er
liksom naar ein Fiit hev slutt fraa Futedometsitt
Kvii Slags Kar seer me att tru?
Eiii einaste Ting er me nedd. Me vilde
itkje vera rakdd, um dei tok Aschehoiig, Hel-
liesen. Selmer, Kjeriilff elder slike. Men um dei
tek ein Ma«n3i, som s er ut som Forsoning, og io
det viser seg, at det ikkje var meint! — Det er
ein Ting, som Storthinget maa halda vcel Auga
med; for det kunde verta faarlegt.
Stokthingsslciktalet hev ikkje Folket med seg,
segjer Batstrcevet. Deii store Mengdi rundt i
Landet meiner ikkje som Thinkzet. Alkso bør
Regjeringi styra Landet, ikkje som Thinget vil,
men som den store Mengdi vil —— utanfor
Thinget.
Naar Bakstrasvet talar slik, so talar det Tim,
det er det eine; for eit StorthingsfleirtaL som
held seg gjenom Bal etter Val, kann ikkje repre-
senterii nokot Mindretal af Veljarfolket; men naar
Bakstrcevet talar slik, so talar det desutan revo-
lutioncert, —- og det er det andre.
Dist einaste loglege, konstitutionelle Uttrpkk for
«Folket« er Storthinget. Utanfor det kjenner
Grnnnlogi ingen politisk Folkevilje« Er Thinget
logleg valt, so hev Folket nedlagt sin Vilje i
det, og gjenom det aaleine kann Folket tala til
Styret sitt. Vil.de «Folket« paa annan Maate
gjera nokon Vilje gjeldande; vilde det stiga fram
«sjolv», som »Masse", ntanfor dei loglege For-
mer, utanfor Nepresentationen, og paa fri Haand
sorir politisk Forhandling med Landstvret, — so
hadde me Revolntion med det same. «Folket» er
i konstitutionel Meining berre til isin Repraesen-
tation; den aaleine er Berliren av Folkets Magt,
Majestiet og Vilje«
Gjorde Folket Revolutiou, og Landsstyret
slog Lag med Folket, so godkjende og vigde det
Nevolntionem gjorde sex; sjolv meds khldigt i den.
Det er altso i Grunnen dette, Bakstrcevet vil
hava Regjeriiigi til aa gjera· Regjeringi skal
godkjenna Revolutionen, styra paa Grnnn-
lag av den. "Brt) deg «ikkje um den loglege
Folkeviljen«, segjer Bakstraevet tilRegjeringi, »styr
Landet etter deii Folkeviljen, som stend utanfor
’Repriesentationen og ismot den!" —— Det er aa
tala revolutioncert.
Aa godkjenna Masseviljen som meir gyldig
enn den konstitntionelle Folkemagt, det er i seg
fjulii Revolution. Fcer Vakstreevet den Tankeit
inn i Folk, at det er den loglausec Masseviljen
ntanum Thinget, som skal styra Landet; so hev
Bakstrcevet i Sanning »undergravet Samfundets
(ks"irunnmurar".
! vigd den 11te d. M.
Belde hev dei negtatPermission. Det ser ut
til, at Stang vil halda ut til det siste. — Elder,
skal det vera eit Fyrehod um den nye »Forsonings-
politikken» ?
Ole Velde hev »søkt AvskiL Han hev vist seg
aa vera den Maanen, som Folk tenkte. Det er
ikkje Bondehovdingarne som svikerl
— Velde kjeni til Kristiania den Side Okthr.,
so sannt han hev Liv og Helsa
Jamvcgen millom Eidsvoll og Hamar vert
Dermed er Jarnvegssam-
bandet millom det nordanfjellske og sunnanfjellske
Norig sullsert.
Gjenin slike Verk byggjer Folket si Framtid.
Storthinget vil gjenom alle Tider hava Takk
for det.
—— Men Kristiania-Bakstrasvet ligg samstun-
des og byggjer Gravminne hver det glohmde
Dei tvo stipbrottie Politikkeriir Grimsgaard
og Gregersen hev sleget Lag no til gjensidig Hjelp;
Generalen «bed um Attest av Kapteinen, og Kap-
teinen gjer sitt beste. — Y
Oommurio naufragjum ciulcel Naar Hero-
des og Pilatns kjem i Knipli, so vert dei Venner.
Det hev me set syrr. Gregersen og Grimsgaard
høver godt ihop no. ij med so hugfaste og djerve
Foriirar vil den norske Heren greida seg lengje.
Det trengst visst ikkje korkje «Kommission» elder
«Komite«l
Den Side.
Eit politisk Mote vart halde paci Litlestrau-
men mce Eidsvollsjarnvegen sist Laurdag Sver-
drup kunde ikkje koma, av di han var sjuk. Ein
Iioveniber-thinn Grosserar Carl Gulbrandson
tenkte so, at han regtig kunde sleppaseg laus. .Dce
vilde bli Broder-Mig og Ufred inie Svensken, dce
var ikkjeSpursZmaal om anna, om die gjekk fram
som Fridomsvenerne vilde. Verner svara godt.
» Selbo vilde at Riksraadarne skulde i Tinge, men
han vilde ikkje hava Republik Da: var like gode
Grunnar for absolut Veto og inkje noko Veto etter
Grunnlogi. Han skjelde ut Fridomsbladi, serleg
var Verdens Gang fullt av Lt)gn. Olav Thoin-
messen som er Redaktor for dette Blade, sagde,
at det Ordi skulde han faa svara for for Retten.
Der var 6 Hogremeniier i alt og ved Lag 150
Venstremenner — dei fyrste tala i lengre Tid
en dei siste; endaa var dei sinte daa Myte sluta,»
av di dei ikkje hadde fengje tala nok, og Lys-gre-
bladi held maa deim, kann du veta.
din. Eg vil sanneleg ikkje gjera meg til Narr-
ved aa koma dragande inn i Huse med slik ein
Hop av Dagdrivarar; eg er reint misnogd med,
at du hev gjort dette utan aa segja fraa«.
«De hev nok glovmt av Lande vaart, Bror«
»D«et er min Skyldnad aa agte Dykk, naar De
ikkje bryr kak um aa gjem det sjolti.
gjerii det, eg hev gjort«.
J same Blinken opendaga Gjaetaranne dei,
rende aat pestaiiiie og kom setjande i Tvisprang
for aa tagne dei.
»h’«vviva (leve) Or«5’ Anton’« ropa eiii kraf-
tig Gamling med svart Skjegg; han var klæd, so
varmt det var, i ei Kappe med Hette av korsikansk
Klæde, tettare enn Felden aat Gjeitenne hans.
«Hazi er plent eit Bilcete av Fa’ren, berre større
og sterkare. For« ei fager Byrsel Folk vil koma
til tala um den Byrsa, Ors’ Anton’l»
«vaiva Ors’ Anton’l» tok alle jSetaranne
uppatt samrvystes. »Me visste nok, han kom
heimatt til Slutt".
«Aicil Ors’ Anton’", sae eiti stor, lang Fant
med eit taksteinsraudt Andlit, »for ei. Gleda Far
Dykkar vilde havt, nm ban hadde vore her no!
Den kjære Mannenl Han hadde vore her og,
hadde haii berre vilja tru meg, hadde han berre
late meg greida Saki med Giadice . . . Den gjceve
Mannewi Han trudde meg ikkje; no veit han
sjelv godt nok, at han hadde Grunn».
Eg maatte
»Evviva Ors’ Anton’!" Og eit Dusin Skot
fylgde Rope·
Orso vart meir og meir iUlag, som han sat
der, midt i denne Hopen av Meiiii tilhest, som
tala alle paa ein Gong og alletrengde seg fram
for aa gjevii han Haandiz han vart ei lang Stund
sitjande utan aa faa Miele Tilflutt tok han paa
seg det Lage, han var vaic aa bruke framfor Pelo-
tongen, naar han gav Skrapitr hell sende nokon i
Arrest: «Gotsolk«, sae haii, »eg takkar Dykk for
den Venskapen, De syner meg, og for den De
synte Far min; men eg krev, eg vil, at Ingen
gjev meg Raader. Eg veit, kva eg hev aa gjera".
»Han hev Rett, han hev Rett", ropa jSeta-
ranne. «De veit vel, at De kan lita paa oss!’.
«Ja, ja; men eg treng ingen her, og Huse
mitt er utan Faare Sjait no aa snu um, og
kom attende til Gjeitenne Dykkar att. Eg- kjen-
ner Vegeii til Pietranera og hev ikkje Bruk for
Førarar".
»Ver ikkje rædd, Ors’ Anton"’, sae Gamlin-
gen, «dei vaagar ikkje aa syne seg idag. Ellips-
enne kryp til Hols, naar Katten kjem tilbake«.
»Du med ’Katten’ dinl — Kvg heiter du,
gamle Svartsljegg ?’«
»For Fanden! kjenner De meg«ikkje, Ors’
Anton’, eg, som so. oste hev lyst thk upp paa
Mul«dyre, so De sikk ride«?· Kjenner Ye ikxje Polo
Grifso, den ærlege Karen, som med Krppp og
Sjæl stend paa della Rehbia-S»idii? Seg eit Ord
berre, og naar den store Byrsa Dykkar talar, skal
denne gamle her, so gamall som Herren sin, ikkje
tigje. Lit paa det, Ors’ Anton’".
"Vel, vel; men ved alt, som til er, kom av-
stad, og lat os fara vidare«.
jSetaranne kom-seg endeleg iveg, og sette i
Tvispratig mot Landsbyen Men ender og daa
stana dei paa Bakkar og Res, liksom til aa sor-
fara, um nokon laag paa Lurz dei heldt seg og
so vidt nær til Orso og Columba, at dei kunde
koma til Hjelp, um det trengdest. Og den gamle
Polo Grisfo sae til Lagsmennerne sine: «Eg sky-
nar han! eg skynar han! Heiii segjer ikkje kva
han vil gjem, men han gjer det. Han er plent
eit Bilcete av Far sin. Vel! Seg du, at du vil
ikkje nokon nokol Du hev gjort ein Lovnad til
St. Negasp Bravol eg vil ikkje gjeva ei Fike for
Skinde aat Mairen. Um. ein Maiinad vil det
knapt vera tcett nok til gjera ei Lwrflaske av".
Med denne Fortroppi framfyre seg drog daa
Etterkomitren av della Rebbiaranne inns i Lands-
bheasin og kan fram til dei. gamle Huse aat
Korporalanne, Forsedraniie hans. Rebbiaranne,
som so lenge hadde vore utan Førar,haddesc1mla
’) Denne Helgeniniig finnst ikkje i Alinanak;LU, Aa gjem
ein Lovnad til« St. Nega vil segja: aa leynevcel hurt,
kva Ein ber i Hagen. »
<< prev. page << föreg. sida << >> nästa sida >> next page >>
