Full resolution (JPEG) - On this page / på denna sida - Sidor ...
<< prev. page << föreg. sida << >> nästa sida >> next page >>
Below is the raw OCR text
from the above scanned image.
Do you see an error? Proofread the page now!
Här nedan syns maskintolkade texten från faksimilbilden ovan.
Ser du något fel? Korrekturläs sidan nu!
This page has never been proofread. / Denna sida har aldrig korrekturlästs.
54 SK.ÚLI LANDFÓGETI MAGNÚSSON.
31
eru til landsins, séu góðar, skal bæjarstjórnin í Kaupmannahöfn
nefna til tvo ráðvanda kaupmenn, sem eigi eru í félaginu, og
skulu þeir skoða hinar helztu vörutegundir, svo sem korn og
annað þess háttar, og votta á skipaskránum, að vörurnar séu
óaðfinnanlegar.1 Félagið skal veita fátæklingum lán á
nauðsyuja-vöru. Svslumenn og tveir menn úr hverri syslu, er kjörnir eru
árlega á þingum, skulu fara til og skoða vöruna þegar er skipið
kemur á höfn. Komist þeir að þeirri niðurstöðu, að vörurnar
séu eigi boðlegar fullu verði eptir verðlagsskránni, skulu þeir
setja niður verðið og má kaupmaður þá eigi hafa þær á
boð-stólum við fullu verði.
1 einu atriði var það enn, að stjórnin batt hendurnar á
kaupmönnum og jafnframt landsmönimm. fað var víðvíkjandi
verði á vörunum. Stjórnin setti með aðstoð nokkurra manna,
er vit höfBu á, víst ákveðið verð bæði á vörur þær, er til
lands-ins voru fluttar, og hinar, er landið framloiddi. En verk þetta
var bæði ervitt og óþakklátt, og henni tókst aldrei að leysa það
svo af heudi, að bæði kaupmenn og Islendingar væri ánægðir.
Verðlagsskrá sína samdi stjóruin, að minnsta kosti á 1S. öld,
eptir meðalverði því, er vörurnar höfðu selzt fyrir á síðastliðnum
10 árum. Eptir því mátti ætla, að ný verðlagsskrá væri samin
á hverjum 10 ára fresti, en því miður var eigi svo. Eins og
jeg áður gat um var það tekið fram í verzlunarskilmálanum 1733,
að fylgja skyldi verðlagsskránni frá 1702. Liggur það í augum
nppi að þessi tilhögun gat eigi verið heillavænleg, þar sem
ekk-ert tillit var tekið til orsaka þeirra, er eðlilega hljóta ætíð að
ráða verði vörunnar, enda var eilíf óánægja með verðlagsskrána
á báðar hliðar, og sífelldar klaganir, mest þó af hálfu
lands-ffianna. Næsta verðlagsskrá var eigi sarain fyrri enn 1776.
Til þess að fyrirbyggja allar refjar og misskilning, var
nákæm-lega ákveðið, hversu vörurnar skyldu vera, einkum hinar íslenzku;
eru ákvæði þessi stundum mjög smásmugleg, jafnvel hlægileg.
Einkum gaf skráin nákvæmar regluv um, hversu fiskinn skyldi
afhöfða, fletja og herða og hversu prjónlesið skyldi unnið, því
kaupmenn þóttust aldrei ánægðir með það. Á Bessastöðum voru
geymdir tréfætur, og innsiglaðir sokkar í hverri verzlun til að
vinna eptir. Einu sinni var stungið upp á því, að höggva skyldi
þumalinn af hverjum ógildum vetlingi og gera skurð í hvern
Síðan skipaði stjórnin sjálf 2 fasta vöraskoðunarmenn.
<< prev. page << föreg. sida << >> nästa sida >> next page >>