Full resolution (JPEG) - On this page / på denna sida - Sidor ...
<< prev. page << föreg. sida << >> nästa sida >> next page >>
Below is the raw OCR text
from the above scanned image.
Do you see an error? Proofread the page now!
Här nedan syns maskintolkade texten från faksimilbilden ovan.
Ser du något fel? Korrekturläs sidan nu!
This page has never been proofread. / Denna sida har aldrig korrekturlästs.
UM ÍSLENZK MANNANÖFN
eptir
Jón prest Jónsson.
Varðar mest til allra orða
undirstaðan rétt sé fundin.
Lilja.
Ijöndum vorum hefir stundum verið borið á brýn, og það
með fullum rökum, að þeir væri farnir að leggja minni hugð en
skyldi til hinna fornu og þjóðlegu mannaheita, en hafa meiri
mætr á útlendum nöfnum, og; ekki sízt á ófimlegum
nýgjörv-ingum. Orsakirnar til þessa geta verið margar, svo sem
nýjunga-girni, fáfræði og aflöguð fegrðartiltinning, er fellir sig betr við
útlent en innlent, nýtt en fornt, án þess að gjöra sér grein fyrir
hvort betra sé. En eins og flestum hinum betri mönnum kemr
saman um það, að vér eigum að leggja rækt við tungu vora og
þjóðerni, eins virðist það liggja beint við, að vér ættum að gjöra
oss far um, að halda í heiðri hinum fornu íslenzku
mannanöfn-um, þegar þau eru jafnframt fögr og þjóðleg, en láta ekki als
konar óþjóðanöfn og ný smekkleysisheiti rýma þeim úr sæti.
Til þess að almenningr fái glöggva hugmynd um þetta, þarf
hann að fræðast um eðli, uppruna og þýðingu hinna islenzku
mannaheita, en um þessi atriði hefir fátt verið ritað á vora
tungu, þótt frændþjóðir vorar eigi ýms rit þess efnis, og því hefi
eg ráðizt í að semja ritgjörð þessa og kynt mér margt í því
skyni, er að málinu lýtr og um það hefir skráð verið.
Hið elzta rit af þessu tagi meðal germanskra þjóða er
nafna-kver (»Namenbiichlein«) hins fræga höfundar siðbótarinnar,
Marteins Lúthers, en hið yfirgripsmesta og efnisríkasta mun vera
»Altdeutsches Namenbuch« eptir dr. E. Förstemann, sem nær
þó að eins yfir hinar þýzku nafnmyndir, en sleppir hinum, er
tíðkuðust á Norðrlöndum og hjá Forn-Englum eða Engilsöxum,
sem komnir voru frá takmörkum fýzkalands og Norðrlanda, og
<< prev. page << föreg. sida << >> nästa sida >> next page >>
