Full resolution (JPEG) - On this page / på denna sida - Sidor ...
<< prev. page << föreg. sida << >> nästa sida >> next page >>
Below is the raw OCR text
from the above scanned image.
Do you see an error? Proofread the page now!
Här nedan syns maskintolkade texten från faksimilbilden ovan.
Ser du något fel? Korrekturläs sidan nu!
This page has never been proofread. / Denna sida har aldrig korrekturlästs.
296 UM SKATTBÆNDATA L 1311.
313
að þá hrakar skattinum niður úr öllu valdi sakir fjárkláðans.
Mikið mein er það, að svo margar manntalsbækur hafa
glat-ast eða eru enn ókomnar til Landsskjalasafnsins. Frá 18.
öldinni er ekki til nema hrafl, og verður ekkert heillegt
skatta-tal úr því fundið. Frá 19. öldinni er safnið miklu
fullkomn-ara, enn þó vantar ims ár í manntalsbækur flestra sislna,
svo að ervitt mun veita að fá fullkomið skattatal firir nokkurt
eitt ár á undan 1858, er nái ifir allar síslur landsins. Verður
þvi að spá í eiðurnar firir þær síslur, sem í vantar, með
því að taka til samanburðar næsta ár, sem til er, á undan
eða á eftir. Eftir imsar tilraunir valdi jeg úr árin 1840 og
1850, og dró út úr bókunum skattgjaldendatal firir þau ár i
öllum sislum landsins, þar sem manntalsbækur vóru til, enn
spáði i eiðurnar, þar sem bækur vantaði, sem áður er sagt.
Útdráttur þessi er prentaður hjer á eftir, og er þess getið i
svigum á eftir sislunafninu, firir hvaða ár útdrátturinn er
gerður, ef manntalsbók er ekki til firir árin 1840 eða 1850.
Á útdrættinum sjest tala skattgjaldenda eigi að eins í hverjum
fjórðungi og sislu, heldur og í hverri þingsókn eða hreppi,
þvi að jeg bjóst við, að ímsum mundi þikja það fróðlegt.
Taflan sinir og, hve margir af skattgjaldendum eru búlausir.
Þess ber að geta, að jeg hef bæði árin talið
Þingeijar-síslu og Norðurmúlasíslu með sinum gömlu takmörkum, við
Sköruvikurbjarg. Árið 1841, þegar Þingeijarsíslu var skift i
tvent, var norðurhlutinn af Skeggjastaðahreppi i NMs., eða
Langanes að austan frá Gunnólfsvíkurfjalli til
Sköruvíkur-bjargs, lagður til NÞs. og kallaður Austurhreppur, og
rösk-uðust við það hin fornu fjórðungamót.
Til samanburðar hef jeg raðað inn í þessa töflu samtölu
skattgjaldenda í hverri síslu, hverjum fjórðungi og á öllu
landinu eftir skattatali Olafs Stephánssonar frá 1753 og
sömu-leiðis eftir skattatalinu frá 1311 og þingfararkaupsbændatalinu
frá c. 1095, að svo miklu leiti, sem hjeraðaskiftingin leifði
það. Eiðurnar i skattatalinu frá 1753 hef jeg reint að filla á
þann hátt, að jeg hef í Strandasíslu tekið meðaltal af
gjald-endatalinu þar um tíu elstu árin, sem til eru skírslur um, o:
frá 1807 til 1816 að báðum árum meðtöldum. Eru þar þá
32 skattgjaldendur upp og niður, og getur það varla munað
mjög miklu, þvi að fólkstal á landinu er um þær mundir
mjög líkt og 1753. í Vestmannaeijasíslu geri jeg skattgjald-
<< prev. page << föreg. sida << >> nästa sida >> next page >>
