Hans Ræder: Anm. af Lucas, ed. Blass. -107 Acta apostolorum sive Lucae ad Theophilum liber alter. Secundum formam quae videtur Romanam ed. Ar. Blass. Lipsiae 1896, Teubner. XXXII + 96 pp. Euangelium secundum Lucam sive Lucae ad Theophilum liber prior. Secundum formam quae videtur Romanam ed, Ær. Blass. Lipsiae 1897, Teubner. LXXXIV -| 120 pp. In Novo Testamento nostris temporibus a viris philologis plerumque neglecto ac theologis relicto campum invenit præclarus philologus Fridericus Blass. Qui postquam abhinc aliquot annos Actorum apostolorum editionem maiorem commentario illustratam in lucem miserat, in qua duas illius libri formas olim exstitisse demonstrare conatus est'), postea non solum eorundem Actorum, sed Euangelii quoque Lucani eam formam, quam Romanam appellaverat, seorsum edidit. Hæ editiones, quas hic mihi recensendas proposui, non modo philologis ac theologis, sed omnibus, pæne dixi, qui Christianam profitentur religionem, notæ esse debent. Constat jam pridem e codicum versionumque antiquarum ac patrum ecclesiasticorum testimonio, varias librorum sacrorum ex antiquo tempore formas sive recensiones fuisse, ex quibus orientalis atque occidentalis, quæ vocantur, locum potissimum occupaverunt; illud vero novi Blassius attulit, quod eorum librorum, qui Lucæ auctori ascribuntur, in quibus multo magis quam in ceteris Novi Testamenti scriptis recensiones inter se differre videntur, non solum duas formas accurate secernere, sed utramque etiam ad ipsum Lucam auctorem referre studuit. Præter enim vulgatam editionem Theophilo missam, quam Antiochenam vocat, aliam quoque Romanorum in usum Lucam paravisse ait, quæ quamquam minus percrebruerit. æque tamen genuina habenda sit. Neque hoc satis: contendit etiam Actorum editionem Romanam Antiochenæ ætate antecellere, Euangelii vero Antiochenam Romanæ; utriusque enim libri formam uberiorem antiquiorem esse opinatur. Rem sic explicat, ut Euangelium suum Lucam in Palæstina scripsisse putet, tum postquam Pauli comes Romam venisset, illic alteram ejus editionem paravisse nec multo post Acta confecisse atque edidisse, denique quum in Asiam revertisset, alteram Actorum editionem paravisse ac, sicut priorem Euangelii, Theophilo misisse”). In formis secernendis ea exstat difficultas, quod neutra usquam integra tradi videtur. Unus tamen codex multa servavisse videtur, quæ formæ Romanæ propria sint, codex Cantabrigensis Bezæ, qui ) Acta apostolorum ed. Fr. Blass. Editio philologica. Göttingen 1895. ?) At non video, cur in Romanis quoque editionibus Theophilum alloquatur.