Full resolution (JPEG) - On this page / på denna sida - Sidor ...
<< prev. page << föreg. sida << >> nästa sida >> next page >>
Below is the raw OCR text
from the above scanned image.
Do you see an error? Proofread the page now!
Här nedan syns maskintolkade texten från faksimilbilden ovan.
Ser du något fel? Korrekturläs sidan nu!
This page has never been proofread. / Denna sida har aldrig korrekturlästs.
12
SKÝRSLUR OM SK.APTÁ RGOSIN.
tók að beygjast austur meö Síðunni. fetta eldflóð tók og af
alla svo kallaða Skálar- og Holtsgarða, og nam þar staðar um
stund. Annað eldkastið stefndi suður að Meðallandi, hvar nú
voru fyrst fyrir Botna- og Steinsinýrarhraun. Gekk nú svo
mikið á fyrir norðan byggðarfjöllin Síðunnar af braki og
brestum, eldi og svælu með jarðskjálftum að enginn vissi,
hvert byggð hjer yrði óhætt, fóru því 3 bændur, sem bjuggu
á Mörðtungu, á njósn upp á það hæzta sjónarpláz, af
Kald-baknum, livað þeir kynnu að sjá til elds þessa. Sáu þeir
þá, að þeim virtist, í svo kölluðum Úlfarsdal sá eldur vera
uppkomin, og kunnu þar að greina 22 stórbál eða loga, sem
rjettlínis stóðu upp úr þeirri gjá. Og nær þeir færðu
byggðar-fólki þessar fregnir, urðu margir hræddir, að eldur sá kynni
að læsa sig ígegnum eða fram á milli byggðarfjallanna, og
mjer varð ei heldur grunlaust um það. Þann 16. var spakt
veður, gjörði jeg mjer ferð út að Skál til varúðar upp á
kirkjuna þar og henni tilheyrandi, sem undan varð komið
ásamt að sjá og vandlega, hverja aðferð eldurinn hefði í
sinni framrás. Meðan jeg stóð þar við, sá jeg, að dökkrauður
eldur var að gjósa upp hingað og þangað í hraunholum, þar
í austur landsuður af bænum, langt fyrir ofan það nýja
eld-hraun (rennsli), fram að hverju jeg þar eptir fór með tveim
bændum, er þá bjuggu í Skál; var þar fyrir gamalt
bruna-hraunsbelti, hvar eldflóðið var að læsa sig ígegnum og undir
það með svoddan nið, vindi og hljóðafærum í jörðunni, að
undur voru að heyra, hvar af það gamla hraun sviðnaði og
logaði sem kurl í kolagröf og rann svo í sundur sem kopar
í deiglu. Þeirri efstu skel eða vindskorpu, af því gamla
hrauni mátti af sópa sem sora, því hún varð síðast eptir.
fetta gamla hraun, er svo sundurbrann og leystist, varð bæði
mósvartara og smágjörðara, þá það kólnaði, en hitt, er ofan
kom, og sá nýi eldstraumur samanrenndi, það varð
stór-gjörðara og blárra (rjett sömu merki má sjá á
Lágaskarðs-vegi á Suðurheiðum). Það sáum við, að þar sem eldflóðið
komst ei neðan undir það gamla hraun og þó það smágötótt
væri, þá tók það ei eldkveikjunni. Við bárum grátt, óholótt
auragrjót út í eldinn og tók það engri smeltingu, ei heldur
leir, mold nje sandur, heldur sviðnaði og varð að vikri, þá
jarðarartin var fullbrennd úr því. Þessa prófun brúkaði jeg
fyrir meðal að hugstyrkja og yfirbevísa fólk um það, að
<< prev. page << föreg. sida << >> nästa sida >> next page >>