- Project Runeberg -  Safn til Sögu Íslands og Íslenzkra Bókmenta / Fjorða Bindi /
416

(1856-1939) [MARC]
Table of Contents / Innehåll | << Previous | Next >>
  Project Runeberg | Catalog | Recent Changes | Donate | Comments? |   

Full resolution (JPEG) - On this page / på denna sida - Sidor ...

scanned image

<< prev. page << föreg. sida <<     >> nästa sida >> next page >>


Below is the raw OCR text from the above scanned image. Do you see an error? Proofread the page now!
Här nedan syns maskintolkade texten från faksimilbilden ovan. Ser du något fel? Korrekturläs sidan nu!

This page has never been proofread. / Denna sida har aldrig korrekturlästs.

416

BÆJANÖFN Á ÍSLAnDi. 414

þessi mynd hafði aftur þau áhrif á hinar myndirnar, að
sagt var í nefnifalli Vallnir, og kemur það oft fyrir alstaðar
um land. fó sýnist þessi mynd ekki hafa verið al- og
ein-gild og er ef til vill víða horfin nú; jeg kann ekki um það
að segja. í?ó kæmi mjer ekki á óvart, ef hún í vissum
sveitum væri hin eina orðmynd, er höfð væri, og þá væri
sjálfsagt að halda henni; það er ekki rengra en að segja t. d.
blœstri (með innskotnu r).

Reglan ætti að vera sú að fylgja sem mest framburði
þeim sem hafður er í sömu sveit og halda þeim myndum í
riti, sem eru hafðar í tali, þótt »afbakaðar« sjeu eða t. d.
styttar; skrifa t. d. Dúnlcur f. Dungaðarstaðir og þesskonar.
Hinsvegar má vel fyrir þvi t. d. skrifa r eftir uppruna í
éignarfalli, þar sem það heyrist ekki (í samsetníngum), svo
sem í Barkastaðir, og skrifa Barkar- eins og áður tiðkaðist
og rjett var. Eins teldi jeg og rjettast, að ritað væri
Mý-laugsstaðir, eins og bærinn hjet, en ekki Mýlastaðir, eins og
nú er framborið; en takmörkin eru hjer ærið hæpin. Hjer á
eftir munu menn geta sjeð mörg dæmi lík þessu.

II.

Þess var getið, að íslensk bæjanöfn væru allúng í sam»
anburði við elstu bæjanöfn í öðrum norrænum löndum. Hin
elstu eru vitanlega frá lokum 9. og upphafi 10. aldar, og er
vafalaust, að Jþau svara til þeirra nafna, er þá voru alltíðust
í Noregi og svo að segja með mestu lífi, þegar þau nöfn eru
frá skilin, er gátu ekki átt sjer stað á íslandi vegna þess að
landslag var öðruvísi, enda verður þá og helst að bera
staða-nöfn frá vesturströnd Noregs saman við hin íslensku, þvi að
þaðan voru mestir fólksflutningar til landsins. í Noregi eru
þau nöfn talin einna elst allra, er enda á -vin, og -heimr
(eða eru þessi orð ósamsett). Telja fróðir menn, að þessi
nafnagift sje eidri en íslands byggíng, og hafi þá ekki verið
til lengur; þetta mun eiga sjer fullkominn stað að því er
WH-nöfnin snertir, því að þau eru ekki til á íslandi, en
rheimr er til 1 ekki svo fáum nöfnum, eins og síðar mun sjá
mega, og hefur því verið lifandi nafngiftarliður á
landnáms-öld. Ennfremur ætla menn að -staðir og -land hafi ekki

<< prev. page << föreg. sida <<     >> nästa sida >> next page >>


Project Runeberg, Mon Dec 11 18:04:54 2023 (aronsson) (download) << Previous Next >>
https://runeberg.org/safnsogu/4/0428.html

Valid HTML 4.0! All our files are DRM-free