Full resolution (JPEG) - On this page / på denna sida - Sidor ...
<< prev. page << föreg. sida << >> nästa sida >> next page >>
Below is the raw OCR text
from the above scanned image.
Do you see an error? Proofread the page now!
Här nedan syns maskintolkade texten från faksimilbilden ovan.
Ser du något fel? Korrekturläs sidan nu!
This page has never been proofread. / Denna sida har aldrig korrekturlästs.
90 UM ÍSLEN’DINGASÖGUR
105
að stafa frá klerki, og sömuleiðis sumt i Vatnsdælu. Enn
jeg hef þegar sint likur til, að þessu hafi síðar verið bætt
inn i þessar sögur af klerki, sem um þær hefur fjallað.
Flest hitt, sem menn hafa bent á því til sönnunar, að saga
sje af klerki samin, er svo vaxið, að það getur eins vel
verið ritað af trúuðum leikmanni eins og af klerki. Og
þegar vjer litum á sögurnar í heild sinni, þá virðist miklu
fremur vera á þeim leikmanna blær enn klerka. Hin
and-lega viðsini, það andans frelsi, sú mannúð, sem kemur
fram i þeim, og sjerstaklega meðferð þeirra á heiðnum
goðum og heiðinni trú, bendir miklu fremur til, að
höf-undarnir hafi verið þjóðlega mentaðir leikmenn enn
klerkar eða klaustramenn. Um Snorra, höfund Egils sögu,
vitum vjer og, að hann var leikmaður og ekki klerkur.
Um Þorvald Ingjaldsson, höfund Droplaugarsona sögu,
vitum vjer livorki til 11 je frá. Finnur Jónsson hefur
jafn-vel haldið þvi fram, að klaustrin hafi verið liinar lielstu
gróðrarstiur íslendingasagna, og að i þeim sjeu þær flestar
til orðnar. Hann ræður það af því, að flestar sögur sjeu
til úr þeim hjeröðum, þar sem klaustur vóru sett á 12.
öldinni, Borgarfjarðarsögurnar nálægt Hitárdalsklaustri,
Breiðafjarðar og Vestfjarðasögurnar kringum klaustrið
að Helgafelli (og Flatei), sögurnar úr vestanverðu
Húna-vatnsþingi kringum Þingeiraklaustur, Eijafjarðar og
Þingeijarþingssögurnar kringum Þverárklaustur og Njála
ekki fjarri klaustrinu i Veri (Þikkvabæjarklaustri i
Álftaveri). Aftur sjeu engar sögur til úr Skagafirði nje
úr austurhluta Húnavatnsþings, og ekki frá Austfjörðum
firir sunnan Fljótsdal,1) og standi það i sambandi við, að
þau hjeröð bafi farið á mis við áhrif frá klaustrunum.
Þessar röksemdir virðast mjög veikar. Hitárdalsklaustrið
stóð skamma stund og aldrei með neinum blóma. Frá
Austf jörðum eru 7 sögur,2) og þar er ekkert klaustur sett
firr enn um 1500 í Skriðu. Njála gerist mest í Bangár-
1) Þetta er ekki alveg rétt. Þorsteins saga Siðu-Hallssonar gerist við
Álftafjörð. — 2) Jeg tel ekki Brandkrossa þátt, þvi að hann má heita
inngangur til Droplaugarsona s., og ekki Draum Þorst. Síðu-Hallssonar,
bvi að liann má varla heita saga.
<< prev. page << föreg. sida << >> nästa sida >> next page >>
